Τα πέτρινα της Φρειδερίκης

Βρίσκονται κάτω από τον περιφερειακό του Φιλοπάππου και μόλις λίγα μέτρα από το Θησείο. Τα λιθόκτιστα σπίτια των Πετραλώνων είναι μάλλον περισσότερο γνωστό ως τα«πέτρινα της Φρειδερίκης».
Η περιοχή αρχικά ονομάζονταν Ασύρματος από την παρακείμενη Σχολή Τηλεγραφητών – Ασυρματιστών της Σχολής Πολέμου του Πολεμικού Ναυτικού. Οι εγκαταστάσεις είχαν δημιουργηθεί στις αρχές του 20ου αιώνα και κάλυπταν μεγάλο μέρος μεταξύ της σημερινής οδού Τρώων και του Περιφερειακού Φιλοπάππου. Στο παρακείμενο λόφο και σε μεγάλο ύψος φιλοξενούνταν η κεραία των ασυρμάτων προκειμένου να είναι εφικτή η επικοινωνία με τα πλοία ανοικτά του Σαρωνικού.
16.9 038Μετά από πυρκαγιά τον Δεκέμβριο του 1944 οι εγκαταστάσεις καταστράφηκαν. Παράλληλα, η εξέλιξη της τεχνολογίας είχε παραγκωνίσει τη χρησιμότητα της Σχολής. Έτσι αποφασίστηκε ο χώρος να χρησιμοποιηθεί για την ανέγερση κατοικιών προς αποκατάσταση των προσφύγων της μικρασιατικής καταστροφής.
Στο κοίλωμα του παλαιού λατομείου στο λόφο του Φιλοπάππου, είχε ήδη δημιουργηθεί μια παραγκούπολη με 800 οικογένειες. Εκεί χώρεσαν προσωρινά, αλλά για αρκετές δεκαετίες, δεκάδες άνθρωποι σε μια έκταση μόλις 30 στρεμμάτων. Τα πρόχειρα σπίτια των προσφύγων είχαν δημιουργηθεί από λαμαρίνες, ξύλα και χωμάτινες πλίθες. Το αποχωρητήριο ήταν κοινό για να καλύψει ανάγκες 14 ατόμων. Όπως είναι λογικό οι συνθήκες συνέθεταν μια εικόνα αθλιότητας και φτώχειας στο λεγόμενο Συνοικισμό του Ασυρμάτου.
Ο πρώτος οργανωμένος οικισμός παραδόθηκε στους κατοίκους το 1956. Για την ανέγερση των σπιτιών χρησιμοποιήθηκαν οι πελεκητές πέτρες από την κατεδαφισμένη Σχολή Πολέμου του Ναυτικού. Αρχικά παραδόθηκαν 24 σπίτια και στο τέλος προστέθηκαν άλλα 108. Τα τελευταία ήταν περισσότερο συνηθισμένα στην σύνθεσή τους. Αφού αποτελούσαν τον κλασικό τύπο προσφυγικής οικίας, ισόγειο κτίσμα με κοινή στέγη και μεσοτοιχία.
Ο νέος οικισμός Περικλέους (όπως μετονομάστηκε τότε ο Ασύρματος) ανοικοδομήθηκε από τις πιστώσεις του εράνου της «Βασιλικής Πρόνοιας» που όπως ανέφεραν οι εφημερίδες τις περιοχές «εἰς ἂς ἐγκαταστάθησαν πρόσφυγες καὶ γηγενεῖς, οἳτινες μέχρι τότε διεβίουν εἰς ἂθλια παραπήγματα ὑπὸ τὰς πλέον δυσμενεῖς συνθήκας». Τα εγκαίνια του οικισμού έκανε τότε η Βασίλισσα Φρειδερίκη. Έτσι μέχρι σήμερα στους παλαιούς Αθηναίους ο οικισμός έμεινε να αποκαλείται «τα πέτρινα της Φρειδερίκης».
Ίδιες οικείες είχαν κτιστεί από τα χρήματα του εράνου της Βασιλικής Πρόνοιας κυρίως στην Βόρεια Ελλάδα. Οι πετρόχτιστες κατοικίες αποτελούν σήμερα ένα ιδιαίτερο σημείο αναφοράς για τα Πετράλωνα. Οι περισσότερες από αυτές χρησιμοποιούνται ακόμα ως κατοικίες σε πολύ καλή κατάσταση.
Advertisements

Σχόλια

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s