Εκεί που πρωτοειπώθηκε το «Όχι»

Λίγο πριν τις 3 τα ξημερώματα της 28ης Οκτωβρίου 1940 στο σπίτι του πρωθυπουργού Ιωάννη Μεταξά, στην οδό Στρατηγού Δαγκλή 10 & Κεφαλληνίας στην Κηφισιά, καταφθάνει ο Ιταλός πρεσβευτής Εμμανουέλε Γκράτσι. Μοναδικός του σκοπό η άμεση επίδοση του ιταλικού τελεσιγράφου που ζητούσε την ελεύθερη διέλευση των ιταλικών στρατευμάτων από το ελληνικό έδαφος.

Ο Γκράτσι περιγράφει μετά από χρόνια: «Στον φρουρό της οικίας είπα ότι επιθυμώ να δω τον Πρωθυπουργό για κάτι πολύ επείγον. Ο φρουρός άρχισε να κτυπά το κουδούνι του εσωτερικού της οικίας, αλλά δεν ελάμβανε καμίαν απάντηση. Διερωτήθηκα εάν ήτο δυνατόν μια πρωθυπουργική κατοικία να μην απαντά αμέσως. Γιατί εγώ είχα εντολή να παραδώσω το τελεσίγραφον στις 3 π.μ. ακριβώς, της 28/10/1940, λόγω δε της προσπάθειας μου να ακουσθεί το κουδούνι και να ανοίξει η πόρτα, η ώρα είχε ήδη φθάσει 3.
Επιτέλους το κουδούνισμα ξύπνησε τον ίδιο τον Μεταξά, που έκαμε την εμφάνισή του σε μια μικρή πλαϊνή πόρτα και αναγνωρίζοντάς με, με άφησε να περάσω. Ο Μεταξάς φορούσε μια μάλλινη ρόμπα, από τον γιακά της οποίας φαινόταν ένα μετριότατο βαμβακερό νηκτικό  Μου έσφιξε το χέρι και με έβαλε να καθίσω σε ένα μικρό φτωχικό σαλόνι του σπιτιού. Μόλις καθίσαμε, και επειδή η ώρα ήταν λίγα λεπτά μετά τις 3, του είπα αμέσως ότι η Κυβέρνησίς μου, μου είχε αναθέσει να του εγχειρίσω προσωπικά ένα κείμενο, που δεν ήτο τίποτε άλλο, παρά το τελεσίγραφον της Ιταλίας προς την Ελλάδα, με το οποίον η Ιταλική Κυβέρνηση απαιτούσε την ελεύθερη διέλευση των στρατευμάτων της στον Ελληνικό χώρο, από τις 6 π.μ. της 28/10/1940. Ο Μεταξάς άρχισε να το διαβάζει. Μέσα από τα γυαλιά του, έβλεπα τα μάτια του να βουρκώνουν. Όταν τελείωσε την ανάγνωση με κοίταξε κατά πρόσωπο, και με φωνή λυπημένη αλλά σταθερή μου είπε: «Alors c’ est la guerre» (επομένως έχουμε πόλεμο)».
 Ο Ιταλός πρεσβευτής επιμένει ότι δεν είναι πόλεμος αλλά παροχή διευκολύνσεων προς την ιταλική πλευρά. Ο Μεταξά κλείνει αμέσως την συζήτηση για την αντίθετη πλευρά: «Όχι. Ούτε λόγος δεν γίνεται περί ελευθέρας διευλέσεως…»Η τελευταία του φράση μένει λίγο ως πολύ στην ιστορία, και χαρακτηρίζει εκείνη τα γεγονότα που θα επακολουθήσουν.
 Μετά την απάντηση στον Γκράτσι ο Ιωάννης Μεταξάς κατευθύνεται αμέσως προς την Αθήνα. Εκεί στις 5 το πρωί συγκαλείται Υπουργικό Συμβούλιο για την επίσημη κήρυξη του πολέμου…
Η ιστορική οικία του Ι. Μεταξά διατηρείται σήμερα σε πολύ καλή κατάσταση και ανήκει σε μία από τις εγγονές του.  Η έπαυλη που περιέχει αρκετά στοιχεία νεοκλασικισμού στο εξωτερικό της διαθέτει ακόμα στους χώρους της τα έπιπλα εκείνης της εποχής. Σε αυτήν φυλάσσεται και ένα μεγάλο μέρος της βιβλιοθήκης του Ιωάννη Μεταξά.
Κάθε χρόνο ανήμερα της 28ης  Οκτωβρίου η πρώην οικία Μεταξά είναι ανοικτή για το κοινό. Αποτελεί ένα ζωντανό κομμάτι της σύγχρονης ιστορίας αλλά και ένα σημείο αναφοράς για την πόλη της Κηφισιάς.
Advertisements

Σχόλια

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s